Gromobran svemira

"Promene su nastale. Po svoj prilici da one odgovaraju nekom poremećaju u težištima Duha Vaseljene. U centru stvaranja, ako on postoji, vrši se raspored snaga."

Gromobran svemira objavljen je kao druga knjiga biblioteke Albatros koju je upravo Vinaver, zajedno sa Todorom Manojlovićem, osmislio i uređivao sa namerom da jugoslovenskoj čitalačkoj publici otvori nove poglede i vidike. Ako je Crnjanskov Dnevnik o Čarnojeviću objava jedne ratom poražene generacije, a Rastkova Burleska gospodina Peruna boga groma eksplozija neobuzdane enciklopedijske potrage kroz iskustvo ljudskog roda – Gromobran svemira predstavlja raspršenu dijalektiku novog književnog doba i vremena, posvedočenu u nizu hibridnih književnih oblika okupljenih među istim koricama. Alegorije i fantastične scene, manifestni proglasi i polemički oštri stavovi, putopisni pasaži, muzičke eskapade, esejistička promišljanja o umetnosti i prozni medaljoni poslagani u korice ove knjige ne samo da nagoveštavaju, već, na momente, i ostvaruju najviše estetske domete u okviru srpske avangardne pripovedne proze, kao i na planu žanrovskog preplitanja, stilske i jezičke igre i esejističkog promišljanja. Gromobran svemira možda je i najbolje napisana programsko-umetnička knjiga srpske avangarde, koja ne želi da bude isključivo ni pamflet, ni manifest, ni umetnost, ni naznaka umetničkih i poetičkih mogućnosti – već sve to skupa i odjednom. (Milomir Gavrilović)